Chúng ta chỉ biết một chút ít về Giuse khi các tác giả Tin Mừng thuật
lại những biến cố xảy ra trước và sau khi Đức Giêsu giáng lâm. Ta biết
về gốc gác của Giuse, về hôn ước giữa ông và Maria, về những trằn trọc
trăm mối tơ vò để tìm ra giải pháp tối ưu cho chuyện vị hôn thê sắp cưới
của mình có mang, rồi chuyện truyền tin trong giấc mơ và những chuyến
hành trình lắm chông gai và mệt mỏi. Qua những tình tiết nhỏ nhặt đó, ta
thấy Giuse hẳn phải là một người có tinh thần trách nhiệm như thế nào.
Giuse đã không hành xử theo cảm tính hay chỉ làm mọi chuyện cho qua. Đã
có lúc Giuse phân vân không biết rời bỏ Maria hay tiếp tục cuộc hôn nhân
này. Nhưng khi nhận được lệnh của Chúa là hãy rước Maria về, ông đã
thực thi mệnh lệnh ấy như thể đó là sứ mạng của mình, như là chọn lựa
của mình, không một lời oán than hay một đòi hỏi xin giải thích.
Khi Maria lâm bồn, hẳn là ông đã phải chạy vạy khắp nơi để tìm kiếm
chỗ cho tươm tất. Khi không tìm thấy một nơi ấm êm và đường hoàng, hẳn
là ông cũng buồn phiền lo lắng biết bao cho sức khỏe của vợ và hài nhi
vừa mới sinh. Giữa đêm khuya giá lạnh, đang tựa đầu để mong nghỉ ngơi
một chút thì đã phải vội vàng thức giấc để đưa vợ và con băng đường dài,
trốn đi tị nạn ở nơi xa. Khi được lệnh trở về, ông cũng nghe ngóng tình
hình, để quyết định xem nên cư trú ở đâu để vợ con có thể được an toàn,
không bị những ganh ghét của thế lực trần gian làm hại. Và khi đã tìm
được chỗ tốt nhất, ông tiếp tục hành nghề thợ mộc để kiếm cơm nuôi sống
gia đình. Giuse đã hoàn toàn dành hết tâm huyết để chăm lo cho gia đình
nhỏ bé, cùng với vợ giáo dưỡng Giêsu, cả thể chất lẫn tinh thần, với hết
tất cả tình yêu và trách nhiệm của một người đàn ông cột trụ nơi tổ ấm.
Giêsu càng lớn lên, bình an và khỏe mạnh thì hình ảnh của Giuse cũng
dần dần mờ nhạt đi. Đến một lúc, ta chẳng còn thấy Tin Mừng nhắc gì đến
ông nữa. Ông qua đời khi nào, khi bao nhiêu tuổi... ta cũng chẳng hay
biết. Giuse đã hoàn toàn để cho Chúa lớn lên, bằng cách để mình nhỏ bé
đi. Những gì làm cho Chúa, ông kể như chẳng là gì to tát. Có chăng là
trọn một niềm hạnh phúc vì cảm thấy vinh dự được Chúa cho cộng tác vào
chương trình cứu độ của Ngài mà thôi.
Chỉ cần nghĩ đến chuyện Giuse đã hy sinh thế nào cho Thiên Chúa và
cho gia đình nhỏ bé của mình, cũng đủ để chúng ta mường tượng được công
trạng của ngài to lớn trong công trình cứu độ của Thiên Chúa. Vậy cớ gì
ngài không hô hào lên tiếng cho người ta biết về những hy sinh của mình?
Làm như thế cũng đáng chứ, cũng là điều hợp tình hợp ý mà bấy lâu nay
chúng ta vẫn hay làm đấy thôi. Nhưng dường như đối với Giuse, được phục
vụ Chúa là một niềm vinh hạnh, được hy sinh cho người khác điều ta nên
làm. Nó hiển nhiên như ta hít thở, chứ chẳng phải là điều gì đó ghê gớm
đến độ đáng được nêu danh. Chính cái tính cách khoan khai, khiêm nhường
và lặng lẽ ấy của Giuse đã giúp cho thánh nhân sống trọn một đời mà
khô
ng đau khổ dằn dặt chi, không hụt hẫng, nhưng lúc nào cũng bình an,
hạnh phúc.
Giuse không cần chi người ta biết đến và ca tụng, có lẽ bởi vì Giuse
đã có được phần thường cho chính mình rồi. Ông là một trong những người
đầu tiên thấy được tận mắt, sờ được bằng tay hình hài của Con Thiên
Chúa. Một quãng thời gian dài, ông có Chúa kề bên, được tập cho Chúa
nói, được mớm cho Chúa ăn, được vui cười với Chúa. Rồi bỗng một ngày,
niềm hạnh phúc như ngập tràn khóe mắt khi tai ông nghe chính Thiên Chúa
gọi mình hai chữ "bố ơi" thật ngọt ngào và êm ái. Ông là ai mà được diễm
phúc trở thành người được Con Thiên Chúa gọi là cha? Cả một huyền nhiệm
cao vời đang hiển lộ trước mặt ông: một Thiên Chúa làm người mà ông
đang ẵm bồng đây, đang gặp gỡ từng giây phút đây, được ôm lấy từng ngày
đây. Có Giêsu rồi, ông đâu cần tìm kiếm điều gì nữa. Có nguồn hạnh phúc ở
đây rồi, cần gì phải theo đuổi điều gì nữa.
Giuse có lẽ đã tạ thế trước khi Đức Giêsu bắt đầu sứ vụ công khai.
Ông không được nghe những lời giáo huấn vàng ngọc của người con yêu của
mình dành cho dân chúng. Nhưng biết đâu, khi căn dặn các môn đệ hãy biết
phó thác mọi sự cho Chúa Cha, hãy vác thập giá hằng ngày, hãy sống sống
khiêm nhường nhỏ bé, Đức Giêsu đã nghĩ đến vị dưỡng phụ yêu quý của
mình. Giuse đã biến cuộc đời mình thành một lời nguyện ca tuyệt vời dâng
lên Chúa.
Hôm nay, chúng ta hãy dành ít phút cầu nguyện với Thánh Giuse. Chúng
ta hãy xin ngài chuyển cầu cùng Đức Giêsu, con ngài, cho chúng ta cũng
biết sống khiêm nhu, âm thầm và lặng lẽ, suốt cuộc đời chỉ đi tìm một
mình Chúa mà thôi, và dám can đảm để Chúa lớn lên, để mình nhỏ lại. Ước
gì đó là niềm vui lớn nhất của cuộc đời Kitô hữu của chúng ta.
Pr. Lê Hoàng Nam, SJ
Radiovatican
